|
Non, seguindo coa nosa liña, manterémonos no
ámbito dos termos técnicos, e dedicaremos esta Precisión a
presentar unha proposta de nomes galegos para a escala Douglas,
creada polo vicealmirante Sir Henry
Percy Douglas, que clasifica os diferentes estados do mar nos
10 graos seguintes, tomando como referencia o tamaño das ondas:[1]
|
Grao
|
Descrición
aproximada do estado do mar
|
Altura das ondas (m)
|
|
0
|
A
superficie do mar está lisa coma un espello.
|
Sen ondas
|
|
1
|
O
mar comeza a rizarse por partes.
|
0 a 0,10
|
|
2
|
Fórmanse
ondas curtas pero ben marcadas; comezan a romper as cristas
formando unha escuma que non é branca senón de aspecto
vidroso (ovellas).
|
0,10 a 0,5
|
|
3
|
Fórmanse
ondas longas con cristas de escuma branca ben
caracterizadas. O mar de vento é ben definido e
distínguese facilmente do mar de fondo que puidera existir.
Ao romper, as ondas producen un murmurio que se apaga
axiña.
|
0,5 a 1,25
|
|
4
|
Fórmanse
ondas máis longas, con cristas de escuma por todos os
sitios. O mar rompe cun murmurio constante.
|
1,25 a 2,5
|
|
5
|
Comezan
a formarse ondas altas; as zonas de escuma branca cobren
gran superficie. O mar ao romper produce un ruído xordo
como de arrolar cousas.
|
2,5 a 4
|
|
6
|
O
mar alborótase. A escuma branca que se forma ao romper as
cristas comeza a dispoñerse en bandas na dirección do
vento.
|
4 a 6
|
|
7
|
Aumentan
notablemente a altura e a lonxitude das ondas e das súas
cristas. A escuma disponse en bandas estreitas na dirección
do vento.
|
6 a 9
|
|
8
|
Vense
ondas altas con longas cristas que caen como cadoiros; as
grandes superficies cubertas de escuma dispóñense
rapidamente en bandas brancas na dirección do vento; o mar
colle todo el un aspecto abrancazado.
|
9 a 14
|
|
9
|
As
ondas fanse tan altas que por veces as naves á vista
desaparecen nos seus senos. O mar está cuberto de escuma
branca disposta en bandas na dirección do vento e o ruído
que se produce é forte e enxordecedor. O aire está tan
cheo de salseiro, que a visibilidade dos obxectos afastados
faise imposible.
|
Máis de 14
|
Cada unha das linguas do noso contorno, designou con formas
propias estes graos, recorrendo na maioría dos casos a nomes
tradicionais que describían os diferentes estados do mar, que
pasaron así a converterse en termos técnicos.
|
|
inglés
|
portugués
|
castelán
|
francés
|
catalán
|
italiano
|
|
0
|
calm
sea
|
mar
estanhado
|
mar
llana o calma
|
mer
calme
|
mar
plana
|
mare
calmo
|
|
1
|
rippled
sea
|
mar
chão
|
mar
rizada
|
mer
ridée
|
mar
arrissada
|
mare
quasi calmo
|
|
2
|
smooth
sea
|
mar
encrespado
|
marejadilla
|
mer
belle
|
marejol
|
mare
poco mosso
|
|
3
|
slight
sea
|
pequena
vaga
|
marejada
|
mer
peu agitée
|
maror
|
mare
mosso
|
|
4
|
moderate
sea
|
mar
cavado
|
fuerte
marejada
|
mer
agitée
|
forta
maror
|
mare
molto mosso
|
|
5
|
rough
sea
|
mar
grosso
|
mar
gruesa
|
mer
forte
|
maregassa
|
mare
agitato
|
|
6
|
very
rough sea
|
mar
alteroso
|
mar
muy gruesa
|
mer
très forte
|
mar
brava
|
mare
molto agitato
|
|
7
|
high
sea
|
mar
tempestuoso
|
mar
arbolada
|
mer
grosse
|
mar
desfeta
|
mare
grosso
|
|
8
|
very
high sea
|
mar
encapelado
|
mar
montañosa
|
mer
très grosse
|
mar
molt alta
|
mare
molto grosso
|
|
9
|
phenomenal
sea
|
mar
desencontrado
|
mar
enorme
|
mer
enorme
|
mar
enorme
|
mare
tempestoso
|
Se buscabamos a nomenclatura que se
debía usar en galego podiamos bater, xa non con propostas
diferentes, senón aínda opostas no que tiña que ver coas fontes
das que extraían os termos. Así, mentres que o Manual
marítimo-pesqueiro de Galicia se limitaba a adaptar e
traducir a terminoloxía do castelán, o Vocabulario
das ciencias naturais intentaba reaproveitar formas
preexistentes en galego, pero admitindo un número tal de
variantes que dificultaba a súa utilización en contextos técnicos,
como por exemplo as predicións
meteorolóxicas. Vemos a continuación ambas as dúas
listaxes:
|
|
Manual marítimo-pesqueiro
|
Voc. das
ciencias naturais
|
|
0
|
mar calmo
|
mar calmo; mar en
calma; mar bo
|
|
1
|
mar rizado
|
mar chan; mar
liso; mar raso; mar manso
|
|
2
|
mareiriña
|
mar teso; mar
rizo; mar de vento; mar rixo
|
|
3
|
mareira
|
mar picado; maraxiña
|
|
4
|
forte mareira
|
mar roleiro
|
|
5
|
mar groso
|
mar gordo; mar de
vaga; marusía
|
|
6
|
mar moi groso
|
mar duro; mareira
|
|
7
|
mar arborado
|
mar bravo; mar
arborado
|
|
8
|
mar montañoso
|
mar moi bravo; mar
montañoso
|
|
9
|
mar enorme
|
mar desfeito; mar
confuso; mar enorme
|
Este panorama cambiou hai ben poucas datas, pois a Comisión de
Validación Terminolóxica de TERMIGAL (Servizo de Terminoloxía
Galega)[2]
acaba de elaborar unha proposta de nomenclatura galega
para os diferentes graos da escala Douglas, que parte tamén da
terminoloxía viva empregada nos medios mariñeiros. E dicimos que
cambiou porque esta proposta, que presentamos a seguir, chega
avalada pola autoridade lingüística que supón a presenza da
Real Academia Galega en TERMIGAL, aval co que non contaba ningunha
das dúas antes presentadas.
|
Grao
|
Termo proposto
por TERMIGAL
|
|
0
|
mar chan; mar
calmo
|
|
1
|
mar rizado
|
|
2
|
mar ovellado
|
|
3
|
marusía
|
|
4
|
forte marusía
|
|
