|
Actualmente,
a actividade radiactiva mídese por medio do becquerel
(Bq) (EN: becquerel;
PT: becquerel;
ES: becquerel;
FR: becquerel),
unha unidade derivada do Sistema
Internacional que é igual á actividade dunha fonte que
produce unha transformación ou transición nuclear por segundo.
Pero
en paralelo, o Comité
Internacional de Pesos e Medidas (CIPM) autorizou o uso
temporal doutra unidade para medir a mesma magnitude, aínda que
aconsella non potenciar o seu emprego. Esta unidade recibe en inglés
o nome de curie
(Ci) na honra de Marie
Curie, e é integrado sen ningunha adaptación en portugués (curie)
e francés (curie).
En castelán admítese o uso de curie
e de curio,
aínda que se considera preferible a primeira.
En
galego, a maior parte dos dicionarios e vocabularios que recollen
este concepto optan por empregar a denominación curie
(Vocabulario
ortográfico da lingua galega, E-Estraviz,
Enciclopedia
galega universal, Diccionario
das ciencias da natureza e a saúde…), non só por
harmonización coas outras linguas e por coherencia coa tendencia
perceptible nas últimas obras normativas galegas de recorrer á
denominación internacional á hora de nomear as unidades físicas.
É que ademais, se optásemos pola forma adaptada estariamos
fomentando a confusión co elemento químico de símbolo Cm e número
atómico 96, denominado en galego curio
(EN: curium;
PT: cúrio;
ES: curio;
FR: curium).
Chegados
aquí estarédesvos preguntando: “ben, pero que é o que cómpre
precisar? U-lo problema?”. Pois habelo, haino.
Por
exemplo, dous dicionarios tan difundidos e recentes como o Gran diccionario Xerais e o Diccionario
galego de termos médicos dan unha
definición de curio
que remite claramente á unidade física e non ao elemento químico.
E no segundo deles –revisado lingüisticamente polo Seminario de
Lexicografía da RAG– a confusión é aínda máis evidente,
pois ao lado de curio
aparecen entradas como curiegrama,
curie-hora, curiepuntura ou curieterapia.
|
Concluíndo,
cremos que o nome galego máis adecuado para a unidade física
é curie, e que curio debe
reservarse para o elemento químico, aínda que traballos
avalados polo “selo” normativo apunten en dirección
contraria. Neste caso concreto, ser respectuosos coa
proposta “revisada” pola RAG implica contradicir a
tendencia apuntada tanto no Diccionario
da Real Academia coma no Vocabulario
ortográfico da lingua galega, e ignorar a promoción
de solucións harmónicas coas linguas do noso contorno. |
|