|
De
feito, non falaremos dun só termo senón de varios, aínda
que todos eles compartan unha mesma denominación: a de goteiro
(despois discutiremos se nos parece adecuada ou non).
 O
significado común a todos eses termos é o de
‘dispositivo que permite dosificar gota a gota un fluído’,
pero un enxeñeiro ou un xardineiro concretaría máis esa
definición dicindo que é “cada un dos elementos dun
sistema de irrigación empregados para administrar gota a
gota a auga da rega” (vid. ilustración).
Pola contra, unha persoa vinculada coas ciencias da saúde
describiría un aparello diferente “empregado para
administrar as perfusións, que consta dun tubo conectado
por un extremo á bolsa na que se atopa o líquido, e polo
outro ao punto de entrada da perfusión (case sempre unha
vea); no medio del conta cun pequeno dispositivo que permite
facer visible a caída gota a gota da perfusión, así como
regular a velocidade coa que esta flúe” (vid. ilustración).
Tendo
en conta a semellanza na función, as linguas do noso
contorno empregan para as dúas realidades denominacións idénticas
ou con variantes mínimas:
·
En español, úsase gotero, tanto para o termo de agricultura
como para o de ciencias
da saúde.
·
En inglés, emprégase dripper
ou drip
emitter para o primeiro uso, e drip
(ou máis coloquialmente IV)
para o segundo.
·
En portugués, a forma
elixida, tanto para o termo
agrícola como o médico é gotejador.
 Xa
que logo, non nos parece sorprendente que tamén o galego
designe os dous conceptos coa mesma palabra; o que si nos
chama máis a atención é que tanto o Gran
diccionario Xerais da lingua como o Diccionario
galego de termos médicos propoñan o emprego de goteiro.
E
dicimos que nos chama a atención, porque o sufixo -eiro
non ten entre os seus significados principais o de ‘axente
dunha acción’, e cando o posúe forma sempre substantivos
a partir de verbos (corredeira,
abrideira, agarradeira, regadeira…), non partindo doutros substantivos, como
en goteiro
(creado sobre gota).
Para outorgar ese valor de ‘axente dunha acción’ son
moito máis produtivos outros sufixos, como -doiro
(asucadoiro, batedoiro, rascadoiro…),
-dor (coador, abridor,
espertador…) ou -nte (absorbente,
calmante, disolvente…),
entre outros.
|
Por ese motivo, non nos
parece que goteiro
sexa unha forma aconsellable en galego –aínda a
pesar de figurar recollida en fontes tan difundidas
e autorizadas como as que citamos máis arriba–,
xa que forza os procedementos habituais de creación
de palabras en galego. Na nosa opinión sería
preferible crear un substantivo partindo do verbo gotear ou gotexar,[1]
e usando algúns dos sufixos máis produtivos (goteadoiro / gotexadoiro,
goteador
/ gotexador, goteante / gotexante…).
De entre todas estas, poderiamos priorizar o uso de gotexador,
tendo en conta a forma empregada en portugués.
|
Nunha liña máis “enxebrista” poderiamos partir do
verbo pingar, o
que nos levaría a substantivos como pingadoiro
ou pingador
|
