Área de Terminoloxía 
Servizo de Normalización Lingüística
USC

Foro

Ligazóns

Índice de precisións

Un idioma preciso

 

preciso -a. adx. 
1.Exactamente determinado ou definido. 
2. Dise do que non é equívoco nin vago. 
3. Dise do que é necesario ou imprescindíbel.

 
A linguaxe usada na comunicación técnica e científica debe ser "un idioma preciso", xa que a exactitude e a non ambigüidade é unha das súas características definitorias. O galego neste tipo de comunicacións é tamén "un idioma preciso": para o seu proceso de normalización é imprescindíbel que acceda a estes ámbitos expresivos, e que os seus falantes perciban con evidencias que todos os contidos de todos os temas poden ser comunicados a través dela.

Por iso, desde esta sección de canalciencia.com, coordinada pola Área de Terminoloxía do Servizo de Normalización Lingüística da USC, intentaremos contribuír aos dous tipos de "precisións", presentando para o debate propostas de denominación de termos galegos que aínda non acadaron unha forma estábel ou que se empregan de forma inadecuada. 

Cada número parte dun pequeno estudo elaborado polos coordinadores no que se analiza un ou varios conceptos dunha área de especialidade, e se propoñen nomes galegos para eles. Partindo dese traballo, convidamos a todas as persoas interesadas a opinar sobre a calidade e a conveniencia das formas propostas, e a presentar e defender as súas propias alternativas no foro de debate creado para tal fin.
 
Ligazóns

Dicionarios e bancos terminolóxicos

Dicionarios e vocabularios galegos

 Outros

Máis ligazóns

 
 
Castelanismos travestidos: a “arpilleira”
60

Do mobbing acoso psicolaboral 
ao bullying acoso escolar

En bastantes das sesenta precisións que levamos compartidas analizamos a conveniencia de aceptar ou substituír determinados anglicismos rematados en –ing (screening, fundraising, coaching, vending…). 

 Hoxe imos escribir sobre un –o bullying– que nos ha permitir amais establecer paralelos con outro deses casos conflitivos xa estudados: o mobbing.

Acoso escolar. Orixinal en http://www.aare.edu.au/01pap/bet01229.htmEn inglés, coñecen como bullying un tipo de acoso físico e emocional que unha persoa realiza sobre outra, aínda que o uso real da palabra parece especializarse na designación do acoso que nenos ou adolescentes realizan sobre outros.

O anglicismo chegou ao galego xa con ese valor máis especializado, pois alude á ‘acción pola que un neno ou un adolescente somete a outro a un maltratamento físico ou psicolóxico sistemático e continuado, que pode consistir en agresións físicas, escritas ou verbais, en ataques contra cousas da súa propiedade, extorsións económicas, etc, todo o cal provoca frecuentemente en quen o sofre problemas físicos ou psicolóxicos.’

Como ese tipo de maltratamento ten no contorno escolar un dos seus escenarios principais, na documentación en galego vénse empregando acoso escolar[1] ou violencia escolar como denominacións alternativas á do inglés.

Propostas paralelas a estas podemos atopalas na maioría das linguas do noso contorno, como en castelán (acoso escolar), francés (harcèlement à l'école ou intimidation à l’école) ou catalán (assetjament escolar).[2] Pola contra, o italiano opta por adaptar graficamente o termo inglés como bullismo, e o portugués limítase a importalo sen modificacións (bullying).[3]

Situados na disxuntiva de recomendar o uso da forma inglesa ou propor a súa substitución por algunha das dúas denominacións galegas que indicamos máis arriba, apoiariamos claramente a segunda alternativa. Pero somos tamén conscientes de que formas como acoso escolar ou violencia escolar restrinxen dalgunha forma o alcance do concepto pois, como dixemos máis arriba, o maltratamento pode producirse nos contornos máis diversos, e non necesariamente na escola.

Unha alternativa que evitaría esta restrición sería propor un neoloxismo galego para designar ese concepto. Unha posibilidade viable na teoría sería reaproveitar o substantivo galego abusón[4] para, partindo del, construír un termo como abusonismo. Unha forma coma esta recollería os elementos esenciais do concepto (o maltrato tanto físico como psicolóxico e o feito de que son nenos ou adolescentes os seus actores) e non se restrinxe ao ámbito escolar.

Despois de todo o devandito, cremos que:

En galego debe evitarse o uso da forma inglesa bullying

No seu canto pode recorrerse a alternativas como acoso escolar ou violencia escolar, amplamente documentadas en textos reais.

A proposta de abusonismo non é máis ca unha botella tirada ao mar por se algún dos seus potenciais usuarios quere recollela. No seu estado actual –sen presenza ningunha na lingua viva– non podemos presentala como a alternativa recomendada


[1] Esta forma, que é a máis frecuente, elabórase tomando como modelo outras como acoso sexual ou acoso psicolaboral / acoso no traballo (en inglés coñecido como mobbing) coas que se alude a presións psicolóxicas afíns.

[2] En todas estas linguas a forma inglesa tamén se usa con moita frecuencia, aínda que desde distintos foros se recomende evitala.

[3] No caso desta lingua, as alternativas que se propoñen para substituír o anglicismo, como intimidação teñen un uso mínimo, xa que os especialistas consideran que non describen ben o concepto.

[4] Aínda que nos dicionarios non se explicita que este substantivo fai referencia preferentemente a nenos ou mozos, o seu uso real é ese.


© Área de Terminoloxía, SNL, USC
© canalciencia.com

Contacte connosco